Contact Us

Mail

News

Music

Singer

Lyrics

Golha

Index

مصاحبه شاهرخ نادری با بدیع زاده ؟ در مورد لاله زار(Mp3)

 
ناصرالدین شاه پس از بازگشت از سفر اول فرنگستان به خیال احداث خیابانی مانند «شانزه‌لیزه» در «دارالخلافه» افتاده و دستور داده بود که از میان باغ مصفای لاله‌زار خیابان بکشند، زمین‌های اطراف خیابان نیز میان «مقربین درگاه» تقسیم شد

بعدها در دورهٔ پهلوی خوانندگان موسیقی عامیانهٔ ایران مانند مهوش، آفت، قاسم جبلی، تاجیک، روح‌پرور، علی نظری، آغاسی، و سوسن همگی در لاله‌زار به روی صحنه می‌‌رفتند.

به نوشتهٔ جعفر شهری در کتاب «تهران قدیم» :

عشقی و عارف بهترین کارهای خود را در سالن گراند هتل لاله‌زار به صحنه بردند و خانم‌های شوخ و شنگ با لباس‌های اروپایی و پسران رعنا سر شب‌ها رو به آن می‌‌آوردند و شیک‌پوش‌ترین مردان و آلامدترین زنان را می‌‌شد در آن خیابان دید.

زمانی در لاله‌زار ۱۵ سینما و چندین تئاتر و تماشاخانه فعالیت داشتند ولی امروزه ۱۰ سینما هنوز باز هستند.

در اوایل دورهٔ پهلوی، در اوایل خیابان لاله‌زار از سوی میدان توپخانه، مغازه‌ای به نام پیرایش قرار داشت که به خاطر داشتن پوشاک مد روز در تهران شهرت داشت. روبه‌روی این مغازه، کافه قنادی لاله‌زار واقع بود. امروزه تمامی لاله‌زار را صنف فروشندگان لوازم برقی در اختیار گرفته‌اند.

 

هتل، کافه و کاباره‌  معروف لاله زار
  • گراند هتل
  • کاباره مولن‌روژ
  • کافه افق طلائی
  • کافه مصطفی پایان (در لاله‌زار نو)
  • کافه نور (در لاله‌زار شمالی)
  • کافه ری (در لاله‌زار شمالی)
  • کافه لاله‌زار (در لاله‌زار جنوبی)

 

 
   

استاد مهرتاش

«مصاحبه شاهرخ نادری با اسماعیل مهرتاش(موسس جامعه باربد) در مورد پیش پرده»(Mp3)

 

  يك عكس بسيار جالب از تئاتری در جامعه ی باربد . در سالهای بسيار دور .تئاتر كنيز دمشق . خانم در حال اجرا مهری مهرنيا كه از خداوند سلامتی ايشان را ميخواهم .خبر دارم ايشان در بستر بيماری هستند .سمت راست تصوير استاد منتشری در حال كف زدن و اجرا . در سمت چپ مردی كه در كنار فلوت زن نشسته و ميخواند جمال وفايی است و بيشتر تئاترهای جامعه باربد موزيكال بوده و همراه با ساز و آواز ايرانی و اصيل .وبقيه هنر پيشگان را نميشناسم .

 

منبع: وبلاگ  پیش در آمد

 
   

 

 

اسماعیل مهرتاش به همراه جامعه باربد

«ترانه فکاهی-اجتماعی  شوهر  با صدای گوگوش و حمید قنبری»(Mp3)

ترانه سرا: ؟

آهنگساز: مهرتاش

پیش پرده در نمایش ؟

 

  پرده خواني هم چون بسياري از هنرهاي نمايشي ما به تاريخ فراموش شده تئاتر ايران پيوسته است. روزگاري "پيش پرده ها" بودند كه مردم را با تئاتر مدرن و سالن هاي تئاتر آشنا كردند. "نوشين"، پدر تئاتر مدرن ايران را مي توان مؤثرترين هنرمند در آغاز روند تاريخ تئاتر غيرسنتي خواند. او كه از نخستين دانش آموخته هاي اروپا بود، پس از ورود به ايران، با بنا نهادن تالاري با كاربري تئاتر – و نه نمايش هاي سنتي ايراني چون تخت حوضي – و تربيت شاگرداني بي شمار و گردآوري گروهي از هنرمنداني كه ايران را در سال هاي ابتدايي سده ترك گفته بودند، پايه هاي تئاتر مدرن را در اين سرزمين پي ريزي كرد و "پيش پرده خواني" بارزترين ابزار او براي ايجاد جذابيت در نمايشي بود كه مردم تا آن زمان با آن غريبه بودند.
    گاهي به اشتباه "پيش پرده خواني" با "پرده خواني"، يك مفهوم واحد ديده مي شود و متاسفانه بسياري از هنرجويان، دانشجويان و حتي برخي هنرمندان تئاتر نيز كه آشنايي دقيقي با تاريخ تئاتر ايران ندارند، به اين برداشت نادرست دامن مي زنند و اين درحالي است كه اين دوگونه نمايشي كوچك ترين نزديكي از نظر كاربرد، فرم و محتوا با يكديگر ندارند.
    "پرده خواني"؛ هنر نمايشي مذهبي است كه مصيبت ها را و گاه پهلواني ها را در فضاي باز (خيابان، پارك و...) از روي پرده نقاشي شده، روايت مي كند و در هنگام اجرا، هر لحظه بر تعداد تماشاگران خياباني آن افزوده مي شود و پرده خواني نيز هر لحظه كه مي گذرد به سرنوشت ديگري از آدم هاي نقاشي شده روي تابلو نقاشي خود جان مي بخشد و زندگي آنها را بيان مي كند. اين نمايش از دوران صفويان رواج يافته است. بيان آن نزديكي زيادي به نقالي و موضوع هاي آن نزديكي بسياري به تعزيه دارد و... پرده در اين نوع نمايش، به همان پرده نقاشي شده اشاره دارد، اما منظور از پرده در پيش پرده، هر صحنه از تئاتر مدرن است كه به آنها يك پرده مي گويند.
    "پيش پرده" نمايش كوتاه و مستقلي از تئاتر اصلي است كه با بازيگران كم (دو يا سه و بيشتر از يك نفر) و شعر و آواز و موسيقي و داستان سرايي همراه مي شود. يپش پرده در لابلاي برنامه هاي تماشاخانه ها بين پرده هاي اصلي نمايش اجرا مي شده است. "ميرخديوي" در كتاب خاطرات خود مي گويد: "پاريسي ها كه در هنر تئاتر خيلي پيشرفته تر بودند به اين نتيجه رسيدند كه فاصله پرده ها هنگام عوض كردن دكور، گاهي به طول مي انجامد و تماشاچي را در سالن خسته مي كند. از آن پس قرار مي شود، قطعه هاي نمايشي كوتاهي به صورت شعر انتقادي – اجتماعي همراه با موسيقي در جلوي سن اجرا شود تا دكور پرده بعد، آماده شود. اين ابتكار كم كم دامن بيشتر كشورها از جمله ايران را هم گرفت. تا جايي كه ارزش پيش پرده ها بر اصل پرده پيشي گرفت و تئاتر بدون پيش پرده موردتوجه قرار نمي گرفت." و همين پيش پرده ها بود كه بسياري را از شهرستان هاي دور و نزديك ايران براي ديدن تئاتر به سوي تهران كشاند و در دو دهه ابتدايي سده حاضر، مردم را با تئاتر هم – علاوه بر نمايش هاي سنتي لاله زار – آشنا كرد. در منابع مختلف تاريخ تئاتر، به پنج پيش پرده خوان مشهور آن دوره اشاره مي شود: "شادروان مجيد محسني"، "جمشيد شيباني" كه دوران پيري را در خارج از كشور مي گذراند، "حميد قنبري" كه در ايران است و دچار عارضه فراموشي شده و دو هنرمند پرتوان و نام آشناي امروز "عزت ا... انتظامي" و "مرتضي احمدي." البته در يكي – دو منبع از "عباس حكمت شعار" و "جعفر بزرگي" نيز در كنار آنها ياد مي شود.
    اما چه شد كه پيش پرده ها به تاريخ فراموش شده تئاتر اين سرزمين پيوستند؟! در كودتاي 28 مرداد 1332 تعدادي از سالن هاي تئاتر از جمله تهران، سعدي و... به آتش كشيده شد و بسياري از هنرمندان از جمله چند نفر از پيش پرده خوان ها، به زندان افتادند. در آن سال، چراغ تئاتر و نمايش هاي سنتي، هر دو خاموش شد. چند سالي كه گذشت، فضاي جامعه آمادگي بيشتري براي فعاليت هاي هنري پيدا كرد و اهالي نمايش چندبرابر شدند. از آن روزگار بود كه چنددستگي ها در تئاتر هم آغاز شد: "تئاتر لاله زاري"، "كارگاه نمايش"، "اداره تئاتر" و... و از همان روزگار بود كه هنرمندان بزرگ پيش پرده خوان ميل كمتري به كار داشتند و پس از مدت ها دوري از تئاتر، مدت كوتاهي روي صحنه آمدند و يك دهه بعد هم عموماً جذب راديو و تلويزيون و سينما شدند. ديگر فضاي جامعه – هرچند هنرپذير – اما انتقادپذير نبود. البته گاهي پيش پرده هايي كم شمار تا انقلاب 57 در گوشه هايي از تهران و شهرستان ها ديده مي شد، اما پس از انقلاب با ادامه دسته بندي هاي گذشته اهالي تئاتر، اين نوع نمايش نيز براي هميشه خاموش شد. پيش پرده خواني در ايران پس از تاسيس دارالفنون و ايجاد بخش دارالترجمه و ترجمه متون اروپايي، همزمان با اجراي تئاتر پايه گذاري شد و هدف از آن، گرفتن سنگيني حاكم بر تئاتر اروپايي (كه بيشتر در ابتدا مشتمل بر نمايش هايي از مولير مي شد) بود. شروع آن با نهضت ترجمه آثار ادبي و دريچه اي تازه بر فرهنگ و پايان آن، آغاز نهضت هنرهاي ضبط شده، چون راديو و تلويزيون و نيز دسته بندي ها و هجوم به تئاتر ملي بود. در تئاتر ايران (پيش و پس از انقلاب) ديگر كمتر جرياني به قوت دهه هاي ابتدايي سده حاضر در هنرهاي نمايشي پا گرفت؛ هرچند كه هر روز بر تعداد علاقه مندان به اين رشته افزوده شده است. حال براي آشتي مردم با تئاتر، به پديده اي با انرژي "پيش پرده ها" نياز داريم.
منبع

اجرای پیش پرده ی گردو فروش توسط محمد منتشری – از مجموعه ی شخصی محمد منتشری

 

 
   

لاله زار امروز

«گفتگوی با آفت در مورد  خوانند ه های لاله زار»(Mp3)

 

«ترانه فکاهی- اجتماعی  خواستگار  با صدای   آفت»(Mp3)

شاعر: امیر عظیمی

آهنگساز: منوچهر گودرزی

 

 

COMMENT
For letters section

 

استفاده از مطالب اين سايت فقط با ذكر منبع مجاز است